Proficiat Historische Vereniging! Terug

Proficiat Historische Vereniging!

Harm Jan Luth, stadsarchivaris

Het feestelijke tiende lustrum oftewel het gouden jubileum van de Historische Vereniging Vlaardingen is een hartelijke felicitatie waard. Bij dezen!

Samenwerking

In mijn hoedanigheid van stadsarchivaris van onze goede stad Vlaardingen wil ik hier bij dat jubileum graag met name kort aandacht geven aan de voortreffelijke samenwerking die al vanaf het prille begin bestaat tussen de HVV en ‘het Archief’.

Zo werd bij de oprichtingsvergadering onder leiding van oud-wethouder H.K. van Minnen op 20 januari 1967 in de Burgerzaal van het stadhuis, door ruim honderd belangstellenden gekeken naar ‘oude films van het Gemeentearchief’.

In eerste instantie was die samenwerking gemeente-HVV niet voor de hand liggend, omdat de vereniging immers juist werd opgericht naar aanleiding van het in haar ogen verkeerde beleid van de gemeente Vlaardingen. Maar blijkbaar heeft men dat goed gescheiden weten te houden van de omgang met de Gemeentelijke Archiefdienst, later Stadsarchief, weer later sectie Stadsarchief en Archeologie, nu sectie Stadsarchief en binnenkort team Erfgoed van de gemeente Vlaardingen.

Jaarboek

Met name de in 1971 aangetreden archivaris Theo J. Poelstra heeft zich sterk gemaakt voor samenwerking en hij was het ook die in 1975 het idee opvatte jaarlijks een Historisch Jaarboek uit te brengen. Toevallig beschikte de gemeente toen net over een potje van 18.000 gulden, welk bedrag geschonken was door de Stichting voor Huishoudelijke en Gezinsvoorlichting toen zij werd opgeheven.

Eerst wilde burgemeester Heusdens dat bedrag besteden aan een historische film over Vlaardingen, maar daar bleek het bedrag bij lange na niet haalbaar voor. Toen besloot de gemeenteraad op 11 augustus 1976 het te gebruiken als startkapitaal voor het Historisch Jaarboek.

Poelstra die – bijgestaan door een adviserende commissie uit de HVV – de redactie voerde, kon aan de slag en in 1977 kwam het eerste jaarboek uit. In de eerste vijf edities van het jaarboek staat voorin dat het uitkwam ‘onder redactie van de gemeentearchivaris’. Omdat dat op den duur een te grote belasting voor Poelstra werd, kwam er in 1982 een redactiecommissie, bestaande uit twee mensen van het Gemeentearchief en twee van de HVV en vanaf dan staat er voorin: ‘een gezamenlijke produktie van Gemeentelijke Archiefdienst en Historische Vereniging Vlaardingen’. Dat zou zo duren tot 1985, want dan lezen we: ‘een produktie van de Historische Vereniging Vlaardingen met medewerking van het Stadsarchief’. In het jaarverslag van de HVV heet het: ‘prioriteitenstelling op het Stadsarchief dwong aldaar tot het afstoten van de redactionele medeverantwoordelijkheid’. Na de helpende hand van de gemeente is het Jaarboek na negen jaar dan dus de volledige verantwoordelijkheid van de HVV geworden. Wel leverde het Stadsarchief van 1985-1999 nog de kronieken van het voorgaande jaar en van vijftig jaar geleden en van 2000-2013 de kroniek van het voorgaande jaar. Sinds 2014 worden beide kronieken door vrijwilligers samengesteld, maar dat gebeurt wel nog steeds ten Stadsarchieve.

Een fraai citaat van de al genoemde stadsarchivaris Poelstra in het eerste Jaarboek uit 1977 mag hier niet onvermeld blijven: ‘Wij willen dat het Jaarboek ertoe zal bijdragen dat de burgers zich bewust zijn van hun leefomgeving. Daarbij is historisch-cultureel besef onmisbaar. Moge Vlaardingen met zijn jaarboek een gouden periode van daadwerkelijke geschiedbeoefening intreden. Moge ook het verschijnen van het Historisch Jaarboek Vlaardingen een jaarlijks festijn worden, waarnaar door duizenden wordt uitgekeken!’

Verder

Dat was dan een kort exposé over het jaarboek, waarvan velen de HVV kennen, maar het Stadsarchief werkt ook anderszins veel en in goede harmonie samen met de HVV in het besef dat wij ons beide inzetten voor hetzelfde doel: het tonen, uitleggen, bewaren en vastleggen van de geschiedenis van onze goede stad. Komt de HVV bijvoorbeeld met het plan voor een Callenburgh-bord, dan levert de stadsarchivaris de tekst. Wil de gemeente graag een digitaal monument met alle namen van hen die omkwamen in de oorlog, dan gaat ze ook bij de HVV te rade, et cetera.

Met een andere geleding van de gemeente Vlaardingen, de monumentenzorg, is er ook een directe verbondenheid, die er al was in de zomer van 1975 toen B&W een commissie stadsherstel in het leven riep die tot taak kreeg het gemeentebestuur te adviseren bij de besteding van het geld uit het Fonds Stadsherstel. Maar dat hoofdstuk laat ik graag over aan wethouder Versluijs en onze ‘monumentenman’ Gerard Hoogerwaard.

Ledental

Bij het Stadsarchief weten we niet alles, maar we kunnen wel heel veel vinden. Zo weet ik dat de HVV, begonnen met 90 leden en een subsidie van de gemeente van 300 gulden, een flinke ontwikkeling heeft doorgemaakt doorgemaakt van het duizendste lid in 1991 via maar liefst 1.565 in het topjaar 2002, tot circa 1.250 nu. Wat me daarbij opvalt, is dat zo’n 20% daarvan buiten Vlaardingen woont. Eenmaal Vlaardinger, altijd Vlaardinger dus, ook als je de stad verlaat.

1967: 90
1968: 193
1969: 231
1970: 221
1971: 230
1972: 196
1973: 198
1974: 182
1975: 210
1976: 246
1977: 260
1978: 298
1979: 330
1980: 404
1981: 430
1982: 477
1983: 523
1984: 525
1985: 557
1986: 623
1987: 673
1988: 744
1989: 805
1990: 899
1991: 975
1992: 1070
1993: 1140
1994: 1140
1995: 1154
1996: 1131
1997: 1147
1998: 1204
1999: 1246
2000: 1496
2001: 1546
2002: 1565
2003: 1475
2004: 1468
2005: 1428
2006: 1392
2007: 1345
2008: 1324
2009: 1350
2010: 1368
2011: 1376
2012: 1350
2013: 1325
2014: 1308
2015: 1264

Tot slot

Ik wens het de jarige HVV net na het uitkomen van haar veertigste Jaarboek toe, dat haar inbreng mogelijk en gewaardeerd blijft. Dat geldt alle manieren waarop zij haar steentje bijdraagt, zoals in het Tijd-Schrift van de vereniging, in de diverse commissies en in de advisering van de gemeente op het terrein van de monumentenzorg. En ik spreek de wens uit dat wij van het Stadsarchief nog heel lang vruchtbaar met de HVV mogen blijven samenwerken. Tot nut en genoegen van de stad, van onze burgers en ook van velen daarbuiten.

Ook hier adverteren? Klik hier.

Spreekt de HVV u aan en wilt u zich opgeven als lid? Heel graag! Hoe meer leden, des te sterker we staan om het historisch waardevolle in Vlaardingen voor het nageslacht te behouden.

Lees verder
Het Buizengat met hoekers en platgatsloep. Johannes Weiland, ca 1875. Collectie Stadsarchief VlaardingenVolledige afbeelding